पुणे – निसर्गाच्या अवकृपेचा फटका खरीप हंगामातील पिकांनाच बसला नाही. तर फळबागांचेही मोठ्या प्रमाणावर नुकसान होत आहे. जालना जिल्ह्यात मोसंबी (mosambi) फळे पडू लागली आहेत. हंगामापूर्वीच पिकांना गळती लागल्याने शेतकऱ्यांचे (farmers) कधीही भरून न येणारे नुकसान होत आहे. पर्यावरणातील बदलांमुळे अज्ञात कीटकांचा प्रादुर्भाव वाढला आहे. त्यामुळे फळे पडू लागली आहेत.

मोसंबीच्या (mosambi) बहुतांश बागा उद्ध्वस्त होत आहेत. मोसंबीच्या बागा खरोखरच सडल्या आहेत. अशा स्थितीत यावर्षी झालेल्या नुकसानीची भरपाई शेतकऱ्यांना (farmers) कशी मिळणार हा सर्वात मोठा प्रश्न आहे.

एकीकडे अतिवृष्टीमुळे खरीप हंगामातील पिके पाण्याखाली गेली आहेत. त्यामुळे उत्पादनात घट निश्चित मानली जात आहे, तर दुसरीकडे जिल्ह्यात मोठ्या प्रमाणात उगवलेल्या मोसंबी (mosambi) फळबागांची दुर्दशा होत आहे.

यंदा खरिपात फळबाग लागवड करणाऱ्या शेतकऱ्यांना मोठ्या प्रमाणात नुकसान सहन करावे लागत आहे. अशा परिस्थितीत शेती कशी होणार, असे शेतकऱ्यांचे म्हणणे आहे.

राज्यात उत्पादन वाढवण्यासाठी शेतकरी पीक पद्धतीत बदल करत आहेत. यासोबतच कृषी विभागाकडूनही असे आवाहन करण्यात येत आहे. त्यानुसार जालना जिल्ह्यातील शेतकऱ्यांनी पिकांना पर्याय म्हणून मोसंबी फळबागांचा आग्रह धरला.

येथील अनुकूल वातावरण आणि बाजारपेठेमुळे या क्षेत्राची वाढ होत आहे. परंतु, पीक पद्धतीत बदल करूनही शेतकऱ्यांना अपेक्षित उत्पादन मिळत नाही.

फळबागा (mosambi) आंबिया फुलोऱ्याच्या अवस्थेत असताना यंदा फळे वेळेपूर्वी पडू लागली आहेत. त्यामुळे शेतकऱ्यांचे लाखो रुपयांचे नुकसान झाले आहे.

अशीच स्थिती राहिल्यास उत्पादनात घट होऊन बागायतदारांच्या खर्चात वाढ होणार आहे. त्यामुळे पीक पद्धतीत बदल करूनही शेतकऱ्यांना अपेक्षित उत्पादन मिळत नसल्याने शेतकऱ्यांमध्ये निराशा निर्माण झाली आहे.

जालना जिल्ह्यातील मोसंबी येथील फळबागांमध्ये अज्ञात अळीचा प्रादुर्भाव वाढत आहे. हवामान बदलामुळे हा प्रकार घडत असल्याचा अंदाज कृषी विभागाचे अधिकारी वर्तवत आहेत. त्यामुळे मोसंबीच्या झाडांमधील फळे सडतात.

आणि मग फळ पिकण्याआधी गळून पडते. हे फळ वाचवायचे कसे, असा प्रश्न शेतकऱ्यांच्या मनात आहे. शेतकऱ्यांचे एकरी लाखो रुपयांचे नुकसान होत आहे.

तसेच मोसंबी बागेत फळ काढणी अंतिम टप्प्यात असताना हे नुकसान सुरू झाले आहे. त्यामुळे जिल्ह्यातील शेतकरी दुहेरी संकटात सापडला आहे.

जमिनीवर पडलेली फळे व्यवस्थापनापूर्वी तत्काळ नष्ट करावीत, असा सल्ला कृषी शास्त्रज्ञ शेतकऱ्यांना देत आहेत. त्यामुळे इतर झाडांवर परिणाम होऊ नये,

फळे झाडाखाली जमिनीत घरटे बनवतात, त्यामुळे कवच नष्ट करण्यासाठी उन्हाळ्यात जमीन नांगरून घ्यावी लागते, त्यासाठी 5 टक्के निंबोळी अर्काची फवारणी करावी.